فرياد دلخراش اره هاي برقي در باغ هاي انار آیسک
تاريخ انتشار 21/01/87 شماره سريال 16952

 سال ها قبل بحران خشكسالي پياپي باغستان سرسبز و تفرجگاه ييلاقي مردم ديار آيسك را به نابودي كشاند و سرماي زمستان ٨٦ نيز باغ هاي پيرو جوان و انارستان هاي آيسك را از بين برد.وقتي باغدار ٥٤ ساله آيسكي را در صحراي (كوثر) مي بينم كه با همسرش شاهد قطع درختان ٣٠ ساله باغ انار خود است و اشك بر گونه اش جاري است تازه عمق فاجعه را درك مي كنم. اين جا زلزله آمده است، زلزله اي خاموش كه صدها هكتار باغ را لم يزرع و درختان انار را خشك كرده است.
حاج حسيني مي گويد: باور نمي كردم سرماي دي ماه پارسال درختان تنومند را هم بخشكاند، منتظر آمدن بهار بودم تا شايد درختان از خواب زمستاني بيدار شوند ولي افسوس كه سرماي بي سابقه كه تا ٢٦ درجه زير صفر رسيد باغ هاي انار، درختان انگور و ديگر محصولات را براي هميشه به خواب زمستاني برده او دستي به كمر گرفته و گرچه نگران آينده است ولي تقدير و سرنوشت را در دست خدا مي داند و به او توكل دارد.اين روزها صداي اره هاي موتوري از جاي جاي مزارع و باغ هاي منطقه آيسك به گوش مي رسد. گويا قهر طبيعت اين بار به گونه اي ديگر كويرنشينان را غافلگير كرده است.
پيرمرد باغداري كه در صحراي(ارم) باغ انار خود را به طور كامل كف بر كرده است مي گويد: كارشناسان كشاورزي مدعي هستند كه درختان انار با هر سن وسالي فقط در برابر سرماي تا ١٤ يا ١٥ درجه زير صفر مقاومند. در اين جا درختان انار تماما خشك شده و براي اين كه جوانه زده و رشد كند بايد از سطح زمين بريده شود.وي مي گويد: سرماي با اين شدت و اين حجم خسارت را در طول عمرم به ياد ندارم و متاسفانه باغ داران از درآمد اين محصولات حداقل تا ٥ سال محروم شده اند.
وي با اشاره به لزوم حمايت دولت از آسيب ديدگان و باغ داران منطقه مي گويد: براي قطع درختان به وسيله اره موتوري به ازاي هر ساعت مبلغ ٧ هزار تومان دريافت مي شود و قطع درختان و جمع آوري شاخه و تنه درختان در هر هكتار از باغ ها حداقل ٥٠٠ هزار تومان هزينه دربردارد.يك باغدار ديگر نيز كه مدعي است سال قبل از محل فروش توليدات باغ انارش ٧٠ ميليون ريال درآمد داشته است به خراسان مي گويد: سرماي كم سابقه تمام درختان باغم را خشك كرده و اقدام به كف بر كردن درختان آن كرده ام ولي جايي براي تخليه و نگهداري شاخ و برگ درختان ندارم.
وي افزود: انبار شاخ و برگ درختان بريده شده احتمال بروز آفت را در منطقه تشديد مي كند لذا بايد مسئولان براي مصرف آن ها اقدامي انجام داده و كشاورزان را راهنمايي كنند.به گفته وي شاخ و برگ درختان انار در صنايع نئوپان و چوب كاربرد دارد ولي در شهرستان هاي منطقه چنين كارخانه اي وجود ندارد.مرادي از كارگراني كه به قطع درختان با اره موتوري مشغول است نيز مي گويد: از ساعت ٧ صبح تا ٦ بعدازظهر سرگرم قطع درختان در باغ هاي منطقه آيسك هستيم و در حالي كه اكيپ هاي مختلفي مشغول كار هستند هنوز كار كف بر كردن درختان انار به اتمام نرسيده است به گفته وي از نيمه اسفندماه قطع درختان منطقه آغاز شده است و با توجه به گستردگي باغ هاي آيسك اين كار تا پايان فروردين ماه ادامه خواهد داشت.
وي خواستار حمايت دولت و اختصاص كمك به باغ داران خسارت ديده براي جبران بخشي از هزينه هاي كف بر كردن باغ ها شد.
يك باغدار ديگر نيز كه اقدام به آتش زدن سرشاخه ها و درختان بريده شده كرده بود مي گويد: يك عمر براي باروركردن باغ زحمت كشيدم ولي با سرماي شديد تمام زحماتم از بين رفت و با اين حال راضي به رضاي خدا هستم و دربرابر ملت حق تعالي تسليم هستم.
عربي مي افزايد: كمبود اره موتوري يكي از مشكلات جدي است چرا كه تاخير در قطع درختان با توجه به شروع فصل بهار و رويش درختان مي تواند در رشد و نمو آن ها اثر منفي داشته باشد.
اين روزها در باغ هاي شهر آيسك فقط درختان خشكيده ديده مي شود و از سرسبزي و طراوت بهاري خبري نيست، حتي يك درخت انار هم در اين منطقه سرسبز باقي نمانده است.
بيشتر درختان انگور هم آسيب ديده و خشك شده است با اين حال كشاورزان زعفران كار نيز نگران خشك شدن و سرمازدگي پياز زعفران مزارع خود هستند.
گرچه از سوي مسئولان جهاد كشاورزي قول هايي براي پرداخت بلاعوض به زارعان و باغ داران منطقه داده شده است ولي نگراني هايي از ناچيز بودن و نحوه توزيع آن وجود دارد.مدير جهاد كشاورزي شهرستان سرايان مي گويد: در بخش آيسك كه قطب توليد انار در استان خراسان جنوبي است ٦٥٠ هكتار باغ انار١٠٠ درصد خشك شده و خساراتي نيز به درختان انگور، انجير، گردو و بادام وارد شده است.
مهندس محمدرضا ابراهيم زاده مي افزايد: متاسفانه تاكنون حتي يك ريال هم اعتبار براي قطع درختان وكمك به كشاورزان و باغ داران دريافت نكرده ايم. به گفته وي با توجه به لزوم كف بر كردن درختان در آستانه بهار،حتي در ايام تعطيلات نوروزي برنامه ريزي شد و كار قطع درختان انار برنامه ريزي شده است به گفته وي شهرستان سرايان از مراكز استان و ساير شهرهاي استان جلوتر حركت كرده و آن چه در اين راستا فراهم شده با برنامه ريزي داخلي و استفاده از اعتبارات مديريت و بخش خصوصي براي تسريع در كار بوده است وي با اشاره به خريد چندين دستگاه اره موتوري مي گويد: تاكنون اعتباري براي ارائه خدمات به باغ داران ابلاغ نشده و در صورت تامين اعتبار و كمك دولت مبالغي به باغ داران پرداخت خواهد شد.
مدير جهاد كشاورزي سرايان با اشاره به تعهدات و بدهي باغ داران منطقه به بانك ها مي گويد: با توجه به محروم شدن باغ داران از درآمد باغ هاي انار به نظر مي رسد در مدت ٣ تا ٥ سال آينده، دولت تسهيلات يارانه اي در اختيار شاغلان اين بخش قرار دهد.
به گفته ابراهيم زاده دولت مي تواند همچون تسهيلات بخش مسكن، با ارائه تسهيلات ارزان قيمت و ١٠ ساله به كمك آسيب ديدگان در بخش كشاورزي و باغي بشتابد.رئيس سازمان جهاد كشاورزي هم از بروز خسارت ٦٦٠ ميليارد ريالي سرما در باغ هاي انار استان خبر داد و گفت: ٢ هزار و ٨٥٠ هكتار از باغ هاي انار كه در اثر سرماي شديد سال گذشته ١٠٠ درصد خسارت ديدند كف بر مي شود.
تناكي ميزان خسارت وارده بر باغ هاي انار استان را با احتساب توليد ٣٠ هزار تن در سال و قيمت هر كيلو انار ٥ هزار و ٥٠٠ ريال ١٦٥ ميليارد ريال در سال اعلام كرد و افزود: با احتساب هزينه هاي كف بر كردن درختان، حذف و جايگزين و هزينه هاي داشت تا زمان بازدهي مجدد بيش از ٦٦٠ ميليارد ريال به اناركاران استان خسارت وارد مي شود.
وي ادامه داد: سازمان جهاد كشاورزي با بكارگيري همه توان و امكانات موجود كار كف بري ٢ هزار و ٨٥٠ هكتار از باغ هاي انار شهرستان هاي فردوس، سرايان، بشرويه و ديگر مناطق را از اوايل فروردين ماه امسال آغاز كرده و تاكنون عمليات كف بري ٤٥ درصد از باغ هاي انار تمام شده است و اكيپ ها همچنان مشغول كف بري بقيه باغ هاي انار هستند.
به گفته وي در سال ١٣٨٥ بيش از يك هزار تن انار از استان و شهرهاي فردوس و سرايان به كشورهاي ژاپن و كره صادر شد.تناكي تصريح كرد:براثر سرماي زمستان سال گذشته خسارات زيادي به مزارع و باغ هاي استان به ويژه باغ هاي انار،زيتون،خرما،انجير،زعفران و غيره وارد شد كه با توجه به طولاني بودن مدت سرما و كاهش دما در بيشتر مناطق، خسارت سنگين و بي سابقه بود.